Armoede [slot]

Action is een winkelketen met een misleidende naam. Ze verkopen geen spandoeken, rookbommen of uitklapbare barricades. Toch zouden die van pas komen in Nederland, waar de kloof tussen rijken en armen zienderogen groeit. Maar niemand biedt daadwerkelijk verzet. Actieweken zijn hier koopweken.

Slecht bij kas? Niet simmen: Action biedt rekken vol troost en verdoving. Er liggen ook spaarvarkens tussen. Het vrolijkste exemplaar is van roze aardewerk. Tegen zijn linkerflank zit een hamertje om hem ooit aan diggelen te slaan. Als je het varken schudt, klinkt in zijn buik geen aanmoedigingsmuntje. Spijtig maar begrijpelijk: hij komt uit China, waar miljoenen mensen een schraal inkomen hebben. Vermoedelijk heeft de volksrepubliek in arren moede besloten om alle spaarvarkens maar te exporteren.

Nu liggen ze hier te wachten om vetgemest te worden. Vergeefs? Ook in Nederland groeit het aantal schamele inkomens, weten ze bij Quiet Den Bosch. De organisatie geeft stem aan stille armoede. Driehonderd huishoudens, veelal met kinderen, hebben zich bij Quiet aangesloten. In totaal gaat het om ruim duizend stadsgenoten.

Een van hen is Natasja uit de Aawijk, zevenendertig jaar. Ze nipt thee in sociale huiskamer Bij Katrien, waar Quiet elke vrijdag een inloopochtend houdt. Natasja is een innemende verschijning. Mooi, verzorgd, welbespraakt. Als zij van wal steekt, verwacht je een plezierjacht. Maar het blijkt een zinkend schip. Haar huwelijk kapseisde. De echtelijke schuld van zestigduizend euro bleef echter drijven. Natasja, die drie kinderen heeft, belandde in een Wajong-regeling.

Ze is hoogopgeleid en goedgekleed. Dat heeft ook een nadeel, merkt ze in het sociale verkeer. Want het ondermijnt haar geloofwaardigheid. Bij armoede verwachten velen slechte zelfzorg, krasloten en morsige schaamte. Geen zelfrespect of zichtbaarheid.

Maar ze is een overlever, zegt Natasja. Wie arm is, hoeft zich niet te verstoppen. Ellende in liefde, werk of gezondheid kan immers elke mens financieel ondermijnen. Zelf krabbelt Natasja flink overeind. Van de kleine gemeentelijke toelage voor sociale, culturele of sportieve activiteiten heeft ze een Museumjaarkaart gekocht. Ook wie arm is, kan in ‘De Aardappeleters’ van Van Gogh schoonheid zien.

Wel breken de dure maanden aan. Een troost: dankzij goedhartige sponsors kunnen de Quiet-medewerkers Yvette, Tessa en Angelina wekelijks cadeaus uitdelen, die de leden bij toebeurt krijgen aangeboden. Van een etentje bij restaurant Zaher, Pintxos, Bar 35 of Mister H.A.M. Burger tot aan jaarabonnementen van de Stadsbieb, een knipbeurt bij kapsalon Claar of bezoek aan de World Press Photo-expositie in de Willem Twee. Wat ontbreekt, is het Action-spaarvarken met hamer. Gelukkig maar. Eindejaarsmotto: liever heelheid dan nog meer scherven.

________________________

Publicatie Brabants Dagblad 14 november 2018 | Dit is het slot van het tweeluik over armoede in Den Bosch. Deel 1 vind je onder 'Kroniek | Column' in het menu.